(संगमेश्वर / प्रतिनिधी)
शाळेच्या इमारतीला कुलूप, प्रत्यक्ष वर्ग भरत नसल्याचे स्थानिकांचे म्हणणे; मात्र कागदोपत्री शेकडो विद्यार्थी नोंदविले असल्याचा आरोप संगमेश्वर तालुक्यातील एका माध्यमिक विद्यालयाच्या कथित कारभाराने शिक्षण विभागाच्या कार्यपद्धतीवरच गंभीर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. पटसंख्या कमी असल्याचे कारण देत दीड वर्षांपूर्वी बंद पडलेल्या या शाळेच्या नोंदी मात्र अद्याप सुरू असल्याचा दावा करण्यात येत असून, विद्यार्थ्यांच्या प्रत्यक्ष उपस्थितीपासून सरकारी अनुदानापर्यंत अनेक बाबींची सखोल चौकशी करण्याची मागणी होत आहे.
संबंधित विद्यालय दीड वर्षांपूर्वी पटसंख्येअभावी बंद पडले. मात्र त्यानंतरही शाळेच्या पटावर मोठ्या संख्येने विद्यार्थी दाखविले जात असल्याचा आरोप आहे. या शाळेचा कारभार कोल्हापूर येथील एका व्यक्तीने हाती घेतल्याची माहिती स्थानिकांकडून देण्यात येत आहे. शाळेचे कार्यालय प्रत्यक्षात बंद असताना ‘कांबळे’ नावाचे एक शिक्षक आणि अन्य एक व्यक्ती तेथे येत असल्याचे स्थानिकांचे म्हणणे आहे. शाळेच्या पटावर शेकडो विद्यार्थी असल्याचे कागदोपत्री चित्र असल्याचा दावा केला जात असताना प्रत्यक्षात हे विद्यार्थी कुठे शिक्षण घेतात, वर्ग कुठे भरतात आणि त्यांची नियमित उपस्थिती कशी नोंदविली जाते, हे प्रश्न अनुत्तरित आहेत.
विशेष म्हणजे, २८ डिसेंबर २०२५ रोजी काही विद्यार्थी तसेच २२ फेब्रुवारी २०२६ रोजी संगमेश्वर येथे परीक्षेसाठी आलेले विद्यार्थी कोल्हापूर येथून आणण्यात आल्याचा दावा करण्यात आला आहे. या दाव्यांची सत्यता पडताळण्यासाठी विद्यार्थ्यांची प्रवेश नोंद, उपस्थिती रजिस्टर, परीक्षा अर्ज, आधार-संलग्न विद्यार्थी माहिती, शिक्षकांची नियुक्ती, वेतन नोंदी आणि शाळेला मिळणाऱ्या शासकीय लाभांची तपासणी करणे आवश्यक ठरणार आहे.
या संशयास्पद कारभाराची माहिती मिळाल्यानंतर स्थानिक पत्रकारांनी शिक्षण विभागाकडे विचारणा केली. त्यानंतर १ ऑक्टोबर रोजी संबंधित अधिकाऱ्याने प्रत्यक्ष शाळेला भेट दिली. मात्र पाहणीदरम्यान शाळा बंद असल्याचे आढळल्याचे सांगण्यात आले. संबंधित ‘कांबळे’ नामक शिक्षकांशी दूरध्वनीवरून संपर्क साधला असता, प्रकृती ठीक नसल्याचे कारण देण्यात आल्याची माहिती आहे. या पाहणीमुळे शाळेच्या प्रत्यक्ष स्थितीबाबतचे प्रश्न अधिकच गंभीर झाले आहेत. शाळा सुरू आहे की कागदावरच सुरू आहे, विद्यार्थी प्रत्यक्षात कुठे आहेत आणि शिक्षकांची उपस्थिती नेमकी कशी नोंदविली जाते, याची आता अधिकृत चौकशी होणे आवश्यक आहे.
या प्रकरणाची चौकशी करण्यासाठी गेलेल्या अधिकाऱ्यावर राजकीय दबाव आणला जात असल्याचा आरोपही पुढे आला आहे. पत्रकारांशी बोलताना संबंधित अधिकाऱ्याने, ‘पत्रकारांना मिळालेली माहिती शंभर टक्के खरी असून यामागे मोठे रॅकेट असल्याचे’ सांगितल्याचा दावा करण्यात आला आहे. तसेच, आपण चौकशीसाठी गेल्याची माहिती मिळताच काही बड्या नेत्यांच्या पीएंकडून दूरध्वनी आल्याचेही अधिकाऱ्याने कथितरीत्या सांगितल्याचे समोर आले आहे. या दाव्यांची स्वतंत्र अधिकृत पुष्टी अद्याप समोर आलेली नसली तरी चौकशी अधिकाऱ्यावर दबाव आणण्याचा प्रयत्न झाला का, दूरध्वनी नेमके कोणाकडून आले आणि त्यामागील कारण काय होते, याचीही चौकशी होणे तितकेच आवश्यक आहे.
जर प्रत्यक्ष विद्यार्थीसंख्या आणि कागदोपत्री पटसंख्या यामध्ये मोठी तफावत आढळली, तर या शाळेच्या नावावर नोंद असलेल्या शिक्षकांची उपस्थिती, वेतन, विद्यार्थी अनुदान, शालेय पोषण आहार, परीक्षा शुल्क तसेच शासनाकडून मिळणाऱ्या अन्य सुविधा यांचीही तपासणी करणे अपरिहार्य ठरेल. शाळाच प्रत्यक्षात सुरू नसताना विद्यार्थीसंख्या कशी वाढली? विद्यार्थी नसतील तर त्यांच्या नावावर नोंदी कोणी केल्या? आणि या नोंदींच्या आधारे कोणते शासकीय लाभ घेतले गेले का? या प्रश्नांची उत्तरे चौकशीतूनच स्पष्ट होऊ शकतील.
‘कुंपणानेच शेत खाल्ले’ तर दाद मागायची कुणाकडे?
शिक्षण व्यवस्था ही विद्यार्थ्यांच्या भवितव्याशी जोडलेली असते. त्यामुळे विद्यार्थ्यांच्या संख्येबाबत अथवा शाळेच्या प्रत्यक्ष अस्तित्वाबाबतच संशय निर्माण होत असेल, तर हा केवळ एका शाळेपुरता विषय राहत नाही. शिक्षण विभागाच्या देखरेखीची यंत्रणा नेमकी किती प्रभावी आहे, याचीही ही कसोटी आहे. स्थानिकांकडून या प्रकरणाची उच्चस्तरीय आणि निष्पक्ष चौकशी करण्याची मागणी होत आहे. संबंधित शाळेच्या मागील काही वर्षांतील सर्व नोंदींचे लेखापरीक्षण करावे, विद्यार्थ्यांची प्रत्यक्ष पडताळणी करावी, शिक्षकांची उपस्थिती व वेतन नोंदी तपासाव्यात आणि गैरप्रकार आढळल्यास संबंधितांवर नियमानुसार कारवाई करावी, अशी मागणी जोर धरत आहे.
शाळा बंद असताना कागदोपत्री विद्यार्थीसंख्या सुरू असल्याचा आरोप खरा असेल, तर हा प्रकार शिक्षण व्यवस्थेच्या विश्वासार्हतेवरच घाला आहे. त्यामुळे आता केवळ चौकशीचे आश्वासन न देता, या प्रकरणातील प्रत्येक नोंद तपासून सत्य जनतेसमोर आणण्याची जबाबदारी शिक्षण विभागावर आहे. संगमेश्वरातील या संशयास्पद प्रकरणाचा शेवट नेमका कुठे होतो आणि पडद्यामागे कोण आहे, याकडे आता सर्वांचे लक्ष लागले आहे.
