(मुंबई)
हॉटेल्स आणि रेस्टॉरंट्समध्ये पनीरच्या नावाखाली ग्राहकांची होणारी फसवणूक थांबवण्यासाठी राज्य सरकारने महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. आता प्रत्येक हॉटेलला आपल्या मेन्यूकार्डवर पदार्थात वापरलेले पनीर आहे की ‘चीज ॲनालॉग’, याचा स्पष्ट उल्लेख करणे बंधनकारक राहणार आहे. हा नियम १ मे २०२६ पासून देशभर लागू होणार असून, ग्राहकांना अचूक माहिती मिळावी यासाठी केंद्र सरकारनेही याला मान्यता दिली आहे.
मेन्यूकार्ड आणि डिस्प्लेवर स्पष्ट नोंद अनिवार्य
अन्न व औषध प्रशासनाच्या निर्देशानुसार, हॉटेल्सना फक्त मेन्यूकार्डवरच नव्हे तर इलेक्ट्रॉनिक डिस्प्ले बोर्डवरही संबंधित पदार्थाबाबत स्पष्ट माहिती देणे आवश्यक राहील. राज्यात यासंदर्भात २७ एप्रिलपासून विशेष तपास मोहीमही सुरू करण्यात येणार आहे.
‘पनीर’च्या नावाखाली फसवणूक थांबवण्यावर भर
राज्यातील अनेक हॉटेल्स आणि फास्ट फूड सेंटरमध्ये पनीरऐवजी स्वस्त ‘चीज ॲनालॉग’ वापरून ग्राहकांची दिशाभूल होत असल्याचे समोर आले होते. या पार्श्वभूमीवर हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
हा मुद्दा अधिवेशनात उपस्थित झाल्यानंतर अन्न व औषध प्रशासनाने परिपत्रक काढत कडक पावले उचलली आहेत.
उल्लंघन केल्यास कडक कारवाई
नवीन नियमांनुसार,
- पदार्थात ‘चीज ॲनालॉग’ वापरल्यास त्याचा स्पष्ट उल्लेख करणे बंधनकारक
- बिल, मेन्यूकार्ड आणि डिस्प्लेवर माहिती देणे आवश्यक
नियम न पाळणाऱ्या हॉटेल्सवर अन्न सुरक्षा कायद्यांतर्गत कारवाई - गंभीर प्रकरणात परवाना रद्द होऊ शकतो
पनीर आणि ‘चीज ॲनालॉग’मध्ये नेमका फरक काय?
अन्न सुरक्षा मानकांनुसार,
- पनीर: फक्त दुधापासून तयार केलेला पदार्थ
- चीज ॲनालॉग: खाद्यतेल, स्टार्च, इमल्सिफायर यांसारख्या घटकांपासून बनवलेला पर्याय
- दिसायला सारखे असले तरी ‘चीज ॲनालॉग’ हे पनीर नसते, त्यामुळे ग्राहकांना स्पष्ट माहिती देणे आता आवश्यक करण्यात आले आहे.
ग्राहकांनी पदार्थ ऑर्डर करताना मेन्यूवरील माहिती तपासावी. शंका असल्यास संबंधित उत्पादनाचे लेबल वाचावे. फसवणूक झाल्याचे आढळल्यास १८००-२२२-३६५ या टोल-फ्री क्रमांकावर तक्रार नोंदवण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

