मध्यपूर्वेत युद्ध भडकले: इराणचे ड्रोन हल्ले, ओमानच्या सलालाह बंदरात भीषण आग; जागतिक तेल बाजार संकटात

मध्यपूर्वेत गेल्या १२ दिवसांपासून सुरू असलेल्या संघर्षामुळे जागतिक परिस्थिती अधिक तणावपूर्ण बनली आहे. Iran, United States आणि Israel यांच्यातील संघर्षामुळे जागतिक तेल व्यापारामध्ये मोठी खळबळ उडाली आहे. इराणने आखाती देशांमधील तेल प्रकल्प, तेल शुद्धीकरण केंद्रे आणि व्यापारी जहाजांवर हल्ले चढवले आहेत. बुधवारी इराणने Dubai येथील Dubai International Airport यालाही ड्रोनद्वारे लक्ष्य केल्याची माहिती समोर आली आहे. अमेरिका आणि इस्रायलने इराणवर केलेल्या हवाई हल्ल्यांनंतर इराणने आक्रमक भूमिका घेतल्याने जागतिक तेल पुरवठा साखळीवर मोठा परिणाम झाला आहे.

ओमानच्या सलालाह बंदरावर ड्रोन हल्ला

या संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर Oman मधील महत्त्वाचे Salalah Port बुधवारी ड्रोन हल्ल्याचे लक्ष्य बनले. ११ मार्च २०२६ रोजी झालेल्या या हल्ल्यात बंदरातील तेल साठवणूक टाक्यांना लक्ष्य करण्यात आले. हल्ल्यानंतर तेल टाक्यांना भीषण आग लागली आणि काळ्या धुराचे लोट आसमंतात पसरले. परिस्थिती नियंत्रणात आणण्यासाठी बंदराच्या दक्षिणेकडील भागातील सर्व कामकाज तातडीने थांबवण्यात आले आणि परिसर रिकामा करण्यात आला. ओमानी माध्यमांच्या वृत्तानुसार काही ड्रोन पाडण्यात आले, मात्र काही ड्रोन इंधन टाक्यांवर आदळल्याने मोठे नुकसान झाले. सुदैवाने या हल्ल्यात कोणतीही जीवितहानी झालेली नाही.

तेल प्रकल्पांवर सतत हल्ले

इराणने आखाती देशांतील अमेरिकेच्या सैनिकी तळांनाही लक्ष्य केले आहे. यापूर्वी इराणने Saudi Arabia मधील Saudi Aramco च्या तेल शुद्धीकरण प्रकल्पावर हल्ला केला होता. तसेच Bahrain मधील तेल प्रकल्पालाही लक्ष्य करण्यात आले. या मालिकेनंतर आता ओमानमधील सलालाह बंदरावर हल्ला झाल्याने मध्यपूर्वेतील तणाव आणखी वाढला आहे.

होर्मुझ सामुद्रधुनीतील वाहतूक अडथळ्यात

जगातील एकूण तेल पुरवठ्यापैकी सुमारे २० टक्के पुरवठा Strait of Hormuz या महत्त्वाच्या सामुद्रधुनीतून जातो. इराणने या भागातील पाच प्रमुख मार्गांवरील वाहतूक प्रभावीपणे रोखून धरल्याची माहिती समोर आली आहे. यामुळे जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत सुमारे २० टक्क्यांची वाढ झाली आहे.

मालवाहू जहाजावर क्षेपणास्त्र हल्ला

दरम्यान, इराणने ओमानच्या किनारपट्टीजवळ थायलंडच्या ‘Mayuri Nari’ या मालवाहू जहाजावर क्षेपणास्त्र हल्ला केला. या हल्ल्यात जहाजावरील २० कर्मचाऱ्यांना वाचवण्यात यश आले असले तरी तीन जण अद्याप बेपत्ता आहेत. तसेच Kuwait ने इराणचे आठ ड्रोन पाडल्याचा दावा केला आहे, तर सौदी अरेबियाने आपल्या ‘Shaybah’ तेलक्षेत्राकडे येणारी पाच ड्रोन नष्ट केल्याचे सांगितले.

इस्रायलचे हवाई हल्ले सुरूच

दुसरीकडे इस्रायलने इराणची राजधानी Tehran येथे सलग हवाई हल्ले सुरू ठेवले आहेत. तसेच Lebanon मध्ये Hezbollah च्या तळांवरही इस्रायलने हल्ले केले आहेत. या हल्ल्यांमध्ये आतापर्यंत ५०० हून अधिक लोकांचा मृत्यू झाल्याची माहिती आहे. Beirut येथे झालेल्या ताज्या हल्ल्यात एका इमारतीला आग लागून १४ जणांचा मृत्यू झाला.