(तुळजापूर / वृत्तसंस्था)
महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी श्री तुळजाभवानी देवीच्या शारदीय नवरात्र महोत्सवाला रविवारी पारंपरिक धार्मिक विधींनी सुरुवात झाली. दुपारी बारा वाजता मंदिराच्या सिंहगाभाऱ्यात घटस्थापना करण्यात आली. संबळाचा निनाद, पारंपरिक वाद्यांचा गजर आणि ‘आई राजा उदो उदो’च्या जयघोषाने तुळजाभवानी मंदिर परिसर भक्तिरसात न्हाऊन निघाला. नऊ दिवस चालणाऱ्या या महोत्सवासाठी मंदिर प्रशासनासह विविध शासकीय यंत्रणा सज्ज झाल्या असून, भवानी ज्योतींच्या यात्रांमुळे तुळजापूरमध्ये भाविकांची वर्दळ वाढली आहे.
महाराष्ट्राची कुलस्वामिनी श्री तुळजाभवानी देवीच्या मंदिरातील सिंहगाभाऱ्यात रविवारी दुपारी बारा वाजता पारंपरिक धार्मिक विधींनी घटस्थापना करण्यात आली. या विधीने नऊ दिवस चालणाऱ्या शारदीय नवरात्र महोत्सवाला भक्तिमय वातावरणात प्रारंभ झाला. पहिल्या दिवसापासूनच भवानी ज्योतींच्या यात्रांचा ओघ सुरू असून, देवीच्या दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांच्या सोयीसाठी मंदिर प्रशासनासह विविध शासकीय यंत्रणा सज्ज झाल्या आहेत.
तुळजाभवानी मंदिर संस्थानचे अध्यक्ष तथा जिल्हाधिकारी कीर्ती किरण पुजार यांनी सपत्नीक घटस्थापनेचे यजमानपद भूषविले. मंत्रोच्चार आणि धार्मिक विधी सुरू असताना मंदिर परिसरात मंगलमय वातावरण निर्माण झाले होते. घटस्थापनेच्या निमित्ताने आमदार राणाजगजितसिंह पाटील आणि नगराध्यक्ष विनोद गंगणे यांनी राज्यभरातून तुळजापुरात येणाऱ्या भाविकांना शारदीय नवरात्र महोत्सवाच्या शुभेच्छा दिल्या.
घटस्थापनेच्या धार्मिक परंपरेत सप्तधान्यांना विशेष महत्त्व आहे. तुळजापूरमधील धान्याचे मानकरी प्रफुल्लकुमार शेटे यांच्या कुटुंबीयांकडून घटस्थापनेसाठी जवस, करडई, मूग, ज्वारी, गहू, मका आणि सातू या सात प्रकारच्या धान्यांचा पुरवठा केला जातो. देवीला अर्पण करण्यात येणाऱ्या नागवेलीच्या पानांची पहिली माळ घटावर वाहण्याची परंपराही यावेळी पाळण्यात आली. घटस्थापनेचा विधी पूर्ण झाल्यानंतर मंदिर संस्थानच्या वतीने ब्राह्मणांना पाठ, हवन आणि अनुष्ठानासाठी वर्णी देण्यात येते. या धार्मिक परंपरांमुळे नवरात्रोत्सवातील विधींना सुरुवात झाली.
नवरात्र महोत्सवासाठी भाविकांना आवश्यक सुविधा उपलब्ध करून देण्याच्या दृष्टीने मंदिर संस्थान आणि प्रशासनाने विविध व्यवस्था केल्या आहेत. पोलीस, नगरपरिषद, महसूल, आरोग्य, सार्वजनिक बांधकाम आणि पाणीपुरवठा विभागांसह राज्य परिवहन महामंडळाकडूनही आवश्यक सुविधा उपलब्ध करून देण्यात आल्या आहेत. दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांची सोय, तसेच महोत्सवाच्या काळात विविध विभागांमध्ये समन्वय राखण्यावर प्रशासनाचा भर आहे.
दरम्यान, गेल्या २४ तासांत मोठ्या संख्येने भवानी ज्योतींच्या यात्रा तुळजापुरातून मार्गस्थ झाल्या. या कालावधीत कोणताही अनुचित प्रकार घडला नसल्याची माहिती देण्यात आली. नवरात्रोत्सवाच्या पहिल्याच दिवशी मंदिर परिसरात संबळ, पारंपरिक वाद्ये आणि देवीच्या जयघोषामुळे उत्साहाचे वातावरण पाहायला मिळाले.
घटस्थापनेच्या वेळी आमदार तथा मंदिर संस्थानचे विश्वस्त राणाजगजितसिंह पाटील, जिल्हा परिषद अध्यक्षा अर्चना पाटील, सौमय्याश्री पुजार, तहसीलदार माया माने, महंत तुकोजी बुवा, चिलोजी बुवा, बजाजी बुवा, वाकोजी बुवा आणि हमरोजी बुवा उपस्थित होते. याशिवाय पुजारी मंडळाचे अध्यक्ष अमरराजे कदम, पाळीकर पुजारी मंडळाचे अध्यक्ष विपिन शिंदे, उपाध्ये पुजारी मंडळाचे अध्यक्ष अनंत कोंडो यांच्यासह पुजारी बांधव आणि मोठ्या संख्येने भाविक या धार्मिक सोहळ्यात सहभागी झाले होते. नऊ दिवसांच्या नवरात्र महोत्सवासाठी मंदिर प्रशासन आणि विविध शासकीय विभागांनी केलेल्या तयारीमुळे तुळजापुरात उत्सवाला पारंपरिक धार्मिक वातावरणात सुरुवात झाली आहे.


