(नवी दिल्ली)
अग्निवीर योजनेअंतर्गत भारतीय सैन्यात भरती होणाऱ्या लाखो तरुणांचे एकच ध्येय असते, ते म्हणजे चार वर्षांची सेवा पूर्ण केल्यानंतर भारतीय सैन्यात कायमस्वरूपी सैनिक म्हणून निवड होणे. मात्र, या स्वप्नाशी संबंधित एक महत्त्वाचा नवा नियम भारतीय सैन्याने लागू केला असून, तो थेट अग्निवीरांच्या वैयक्तिक आयुष्याशी जोडलेला आहे.
भारतीय सैन्याने स्पष्ट केले आहे की, कायमस्वरूपी सैनिक बनण्याची इच्छा असलेल्या अग्निवीरांना अंतिम नियुक्ती होईपर्यंत लग्न करता येणार नाही. जर एखाद्या अग्निवीराने या प्रक्रियेदरम्यान किंवा कायमस्वरूपी सैनिक म्हणून निवड होण्यापूर्वी लग्न केले, तर तो कायमस्वरूपी सेवेसाठी अपात्र ठरेल. अशा अग्निवीरांना पुढील निवड प्रक्रियेत सहभागी होता येणार नाही किंवा अर्ज करण्याचीही परवानगी दिली जाणार नाही.
हा नियम प्रत्येक अग्निवीरासाठी अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात असून, तो त्यांच्या भविष्यातील जीवनावर थेट परिणाम करणारा आहे. लष्कराने स्पष्ट केले आहे की, लग्नाबाबत कोणतीही सूट दिली जाणार नाही. त्यामुळे कायमस्वरूपी सेवेसाठी इच्छुक असलेल्या अग्निवीरांनी या नियमाची आठवण आणि पूर्ण नोंद ठेवणे आवश्यक आहे.
या निर्णयामुळे अग्निवीरांमध्ये अनेक प्रश्न निर्माण झाले आहेत. सर्वात महत्त्वाचा प्रश्न म्हणजे, कायमस्वरूपी सैनिक होण्यासाठी किती काळ लग्न टाळावे लागणार. तर याबाबतही लष्कराने स्पष्टता दिली आहे. नियमानुसार, चार वर्षांची सेवा पूर्ण केल्यानंतर अग्निवीरांच्या कायमस्वरूपी नियुक्तीसाठी निवड प्रक्रिया पूर्ण होण्यासाठी साधारण चार ते सहा महिन्यांचा कालावधी लागतो. या कालावधीतही अग्निवीरांना लग्न करता येणार नाही.
मात्र, एकदा कायमस्वरूपी सैनिक म्हणून नियुक्ती झाली की, त्यानंतर अग्निवीरांना लग्न करण्याचे पूर्ण स्वातंत्र्य असेल. कायमस्वरूपी सैन्य सेवेत सामील झाल्यानंतर हे निर्बंध लागू राहणार नाहीत आणि ते त्यांच्या सोयीप्रमाणे कधीही लग्न करू शकतील.
उल्लेखनीय बाब म्हणजे, अग्निवीर योजना २०२२ मध्ये सुरू करण्यात आली असून, या योजनेअंतर्गत भरती झालेली पहिली तुकडी आता चार वर्षांची सेवा पूर्ण करत आहे. २०२२ च्या तुकडीतील अग्निवीरांचा सेवा कालावधी जून ते जुलै २०२६ दरम्यान संपणार आहे. या पहिल्या तुकडीत अंदाजे २० हजार अग्निवीरांचा समावेश होता, जे आता कायमस्वरूपी निवडीच्या प्रक्रियेस सामोरे जात आहेत.
या पार्श्वभूमीवर, भारतीय सैन्याचा हा नवा नियम अग्निवीरांच्या करिअर नियोजनासाठी निर्णायक ठरणार असून, कायमस्वरूपी सैनिक होण्याचे स्वप्न पाहणाऱ्या तरुणांनी याची विशेष दखल घेणे आवश्यक आहे.
