( रत्नागिरी /प्रतिनिधी )
रत्नागिरी येथील शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय व रुग्णालयात अत्यंत दुर्मिळ आणि गुंतागुंतीच्या जुळ्या गर्भधारणेतील प्रसूतीचे यशस्वी व्यवस्थापन करत डॉ. सांगवीकर यांनी नैसर्गिक प्रसूतीचा मार्ग सुकर केला. ‘अकार्डियाक ट्विन’ असलेल्या गर्भवतीची नैसर्गिक म्हणजेच योनीमार्गे प्रसूती यशस्वीपणे करण्यात आली. वैद्यकीय महाविद्यालयाचे अधीक्षक तथा प्रसूतिशास्त्र व स्त्रीरोगतज्ज्ञ डॉ. सांगवीकर यांच्या नेतृत्वाखाली ओबीजीवाय विभागाच्या पथकाने ही प्रसूती पार पाडली.
ट्विन रिव्हर्स्ड आर्टेरियल परफ्युजन (टीआरएपी) सिक्वेन्स ही जुळ्या गर्भधारणांमध्ये आढळणारी अत्यंत दुर्मिळ गुंतागुंत आहे. या स्थितीत जुळ्या भ्रूणांपैकी एका भ्रूणाचा हृदयाचा विकास पूर्णपणे होत नाही. त्यामुळे हा भ्रूण स्वतंत्रपणे रक्ताभिसरण करू शकत नाही. त्याचा रक्तपुरवठा दुसऱ्या विकसित होत असलेल्या ‘पंप ट्विन’च्या रक्ताभिसरणावर अवलंबून असतो. ही स्थिती आईसह विकसित होत असलेल्या निरोगी भ्रूणासाठीही जोखमीची ठरू शकते. त्यामुळे अशा गर्भधारणेत नियमित तपासण्या, भ्रूणाच्या वाढीचे बारकाईने निरीक्षण आणि गर्भवतीच्या आरोग्याचे सातत्याने मूल्यमापन करणे आवश्यक असते. प्रसूतीची योग्य वेळ आणि पद्धत निश्चित करण्यासाठीही विशेष वैद्यकीय दक्षता घ्यावी लागते.
या प्रकरणात डॉ. सांगवीकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली ओबीजीवाय विभागाच्या पथकाने गर्भावस्थेच्या कालावधीत आई आणि दोन्ही भ्रूणांच्या स्थितीचे सातत्याने निरीक्षण केले. आवश्यक वैद्यकीय तपासण्या आणि काळजीपूर्वक नियोजनानंतर प्रसूतीची प्रक्रिया पार पाडण्यात आली. प्रकरणाची गुंतागुंत लक्षात घेता प्रसूतीदरम्यान विशेष दक्षता घेण्यात आली. वैद्यकीय पथकाच्या नियोजनबद्ध व्यवस्थापनामुळे अकार्डियाक ट्विन असलेल्या या गर्भावस्थेची नैसर्गिक प्रसूती यशस्वीरीत्या पूर्ण झाली. अत्यंत दुर्मिळ स्वरूपाच्या या प्रकरणाचे यशस्वी व्यवस्थापन शासकीय वैद्यकीय महाविद्यालय व रुग्णालयातील प्रसूतिशास्त्र आणि स्त्रीरोग विभागासाठी महत्त्वपूर्ण वैद्यकीय कामगिरी ठरले आहे. कठीण प्रसूती प्रकरणांमध्ये तज्ज्ञांचे मार्गदर्शन, सातत्यपूर्ण निरीक्षण आणि वेळेवर घेतलेले वैद्यकीय निर्णय किती महत्त्वाचे ठरतात, हे या प्रकरणातून पुन्हा एकदा अधोरेखित झाले आहे.
अत्यंत दुर्मिळ आणि गुंतागुंतीच्या ‘अकार्डियाक ट्विन’ प्रकरणात नैसर्गिक प्रसूती यशस्वीपणे पार पाडणे हे वैद्यकीयदृष्ट्या आव्हानात्मक मानले जाते. अशा परिस्थितीत गर्भवतीच्या आरोग्यासह विकसित होत असलेल्या ‘पंप ट्विन’च्या स्थितीवर सातत्याने लक्ष ठेवणे आणि प्रसूतीची योग्य पद्धत व वेळ निश्चित करणे महत्त्वाचे ठरते. या प्रकरणात डॉ. सांगवीकर यांनी दाखविलेली वैद्यकीय दक्षता, नियोजनबद्ध व्यवस्थापन आणि प्रसूतिशास्त्रातील अनुभव महत्त्वपूर्ण ठरला आहे. या प्रकरणातून डॉ. सांगवीकर यांच्या चिकित्सक दृष्टिकोनासह रुग्णकेंद्रित वैद्यकीय सेवेची आणि त्यांच्या नेतृत्वाखाली काम करणाऱ्या वैद्यकीय पथकाच्या समन्वयाची प्रचीती आली आहे. रत्नागिरीसारख्या जिल्ह्याच्या ठिकाणी अशा आव्हानात्मक प्रसूतीचे यशस्वी व्यवस्थापन होणे ही स्थानिक आरोग्यसेवेसाठी निश्चितच उल्लेखनीय बाब आहे.


