(संगमेश्वर / एजाज पटेल)
“रस्ता अमुक तारखेपर्यंत पूर्ण होईल… कामाची पाहणी केली… ठेकेदाराला सूचना दिल्या…” राजकीय नेत्यांच्या या घोषणा आणि डेडलाईनच्या फुसक्या घोषणा ऐकून आता कोकणातील जनतेचे कान किटले आहेत. कारण कागदावरच्या आश्वासनांपेक्षा आरवली-कांटे राष्ट्रीय महामार्गाची प्रत्यक्ष परिस्थिती अधिक भयावह आहे.
अर्धवट कामे, अचानक सुरू होणारे खोल खड्डे, खोदलेले रस्ते, धोकादायक डायव्हर्शन, उघड्या लोखंडी सळ्या आणि रात्रीच्या वेळी सुरक्षा उपायांचा अभाव यामुळे हा महामार्ग प्रवासाचा मार्ग न राहता प्रवाशांच्या जीवाशी खेळणारा धोकादायक पट्टा बनल्याची संतप्त भावना स्थानिकांमध्ये आहे.
पाच मिनिटांची पाहणी, मग पुढे काय?
महामार्गाच्या कामाची पाहणी करण्यासाठी केंद्र आणि राज्यातील लोकप्रतिनिधी, मंत्री आणि अधिकारी येतात. ताफा येतो, पाहणी होते, कॅमेरे क्लिक होतात, काही आश्वासने दिली जातात आणि काही मिनिटांत दौरा संपतो. पण त्यानंतर? दररोज याच रस्त्यावरून प्रवास करणाऱ्या सामान्य माणसाला मात्र प्रत्येक वळणावर जीव मुठीत धरून गाडी चालवावी लागते.
नेत्यांची पाच मिनिटांची पाहणी आणि जनतेचा वर्षानुवर्षांचा त्रास यामध्ये एवढी मोठी दरी का? फोटोसेशनपेक्षा रस्त्यावरील सुरक्षा महत्त्वाची नाही का? असा सवाल आता संतप्त नागरिकांकडून उपस्थित केला जात आहे.
गुळगुळीत रस्त्यानंतर अचानक दोन-तीन फूट खोल खड्डे!
आरवली ते कांटे दरम्यान अनेक ठिकाणी महामार्गाचे काम अर्धवट अवस्थेत असल्याचे चित्र आहे. काही ठिकाणी रस्ता खोदण्यात आला आहे, तर काही ठिकाणी काम अपूर्ण ठेवण्यात आले आहे.
विशेषतः गुळगुळीत रस्त्यावरून वेगाने येणाऱ्या वाहनचालकांसमोर अचानक दोन ते तीन फूट खोल खड्डे, उखडलेला रस्ता किंवा खोदलेले भाग येतात. चालकाला परिस्थिती लक्षात येऊन ब्रेक लावेपर्यंत अनेकदा उशीर होण्याची शक्यता असते.
याहून गंभीर बाब म्हणजे अशा धोकादायक ठिकाणी योग्य बॅरिकेड्स, मोठे धोक्याचे फलक, रेडियम रिफ्लेक्टर किंवा रात्री पुरेशी प्रकाशव्यवस्था नसल्याचा आरोप स्थानिकांकडून होत आहे.
मग प्रश्न असा आहे की, ठेकेदाराने सुरक्षा उपाय केले नाहीत तर महामार्ग यंत्रणा नेमकी काय करत आहे? संबंधित अधिकाऱ्यांकडून नियमित पाहणी आणि सुरक्षा तपासणी होते की केवळ कागदोपत्री कारवाई केली जाते?
शुक्रवारी कारचा भीषण अपघात; तिघे गंभीर जखमी
शुक्रवारी पहाटे मुंबईच्या दिशेने जाणाऱ्या कारचा पैसाफंड हायस्कूल आणि पारेख पेट्रोल पंपादरम्यान भीषण अपघात झाला. स्थानिकांच्या माहितीनुसार, निकृष्ट दर्जाच्या कामामुळे संबंधित भागात पुन्हा रस्त्याची खोदाई करण्यात आली असून, मागील १५ ते २० दिवसांपासून हा भाग धोकादायक स्थितीत असल्याचे सांगण्यात येत आहे.
पहाटेचा काळ, त्यात पाऊस आणि कमी दृश्यमानता अशा परिस्थितीत कार या खोलगट भागात आदळली. अपघाताची तीव्रता एवढी होती की कारचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान झाले. कारमधील तिघे प्रवासी गंभीर जखमी झाले असून त्यांना तातडीने संगमेश्वर ग्रामीण रुग्णालयात दाखल करण्यात आले.
हा अपघात केवळ ‘अपघात’ म्हणून नोंदवून विषय संपवायचा का? रस्ता धोकादायक अवस्थेत असल्याचे माहीत असूनही योग्य सुरक्षा उपाय करण्यात आले नसतील, तर त्याची जबाबदारी निश्चित होणार कधी? असा सवाल उपस्थित होत आहे.
कुरधुंड्यात अपघात, माभळेत अवजड वाहन अडकले
याच दिवशी सकाळी कुरधुंडा येथील धोकादायक वळणावर अर्धवट कामामुळे चारचाकीचा अपघात झाला. सुदैवाने या घटनेत प्रवाशांचे प्राण वाचले; मात्र वाहनाचे मोठे नुकसान झाले.
याआधी अवघ्या चार दिवसांपूर्वी माभळे येथील डायव्हर्शनवर अर्धवट ठेवलेल्या रस्त्यावरून एक अवजड वाहन खाली उतरून खडीत अडकले. सुदैवाने हे वाहन पलटी झाले नाही. अन्यथा त्याच वेळी मागून येणाऱ्या वाहनांवर ते आदळले असते आणि मोठी दुर्घटना घडण्याची शक्यता होती. प्रत्येक वेळी ‘सुदैवाने’ म्हणून सुटायचे किती दिवस? एखादा मोठा अपघात झाल्यानंतरच प्रशासनाला जाग येणार का?
उघड्या लोखंडी सळ्या; अपघात झाल्यास जबाबदार कोण?
महामार्गावरील काही बांधकामांच्या ठिकाणी लोखंडी सळ्या उघड्यावर आणि टोकदार अवस्थेत असल्याचे स्थानिकांचे म्हणणे आहे. वाहन घसरून किंवा अपघात होऊन एखादा प्रवासी या सळ्यांवर आदळला तर गंभीर जीवितहानी होण्याची शक्यता आहे.
अशा ठिकाणी सुरक्षा उपाय करणे ही प्राथमिक जबाबदारी नाही का? अपघात होण्यापूर्वी प्रतिबंधात्मक उपाय करणे अपेक्षित असताना प्रशासन एखाद्या मोठ्या दुर्घटनेची वाट पाहत आहे का?
डेडलाईनवर डेडलाईन, पण रस्ता कधी पूर्ण होणार?
मुंबई-गोवा महामार्गाच्या कामाला अनेक वर्षांपासून मुदतवाढीच्या आणि डेडलाईनच्या घोषणा ऐकायला मिळत आहेत. “पुढच्या महिन्यात काम पूर्ण होईल”, “ठेकेदारावर कारवाई करू”, “कामाला वेग देऊ” अशी आश्वासने वारंवार दिली जातात. मात्र रस्त्यावरील परिस्थिती पाहता या घोषणांचे काय झाले, असा प्रश्न नागरिक विचारत आहेत. डेडलाईन सांगण्यासाठी नेते येतात, पण अपघातानंतर जखमींची विचारपूस करण्यासाठी कोण येणार?
‘आता आणखी किती बळी हवेत?’
महामार्गावरील धोकादायक ठिकाणी बॅरिकेड्स, रेडियम रिफ्लेक्टर, स्पष्ट दिशादर्शक व धोक्याचे फलक आणि रात्री पुरेसा प्रकाश उपलब्ध करून देणे ही कोणतीही अवघड मागणी नाही. तरीही या प्राथमिक सुरक्षेच्या उपायांकडे दुर्लक्ष का?
आज कारचा अपघात झाला, उद्या एखादा ट्रक उलटू शकतो आणि परवा एखाद्या कुटुंबावर काळाचा घाला येऊ शकतो. प्रश्न केवळ रस्ता कधी पूर्ण होणार हा नाही. प्रश्न आहे, तोपर्यंत किती जणांचा जीव धोक्यात घालणार?
आता फोटो नको, काम हवे!
जनतेला आता पाहणी दौरे, आश्वासने आणि डेडलाईन नको आहेत. रस्ता सुरक्षित हवा आहे आणि काम दर्जेदार व वेळेत पूर्ण हवे आहे. आरवली-कांटे मार्गावरील सर्व धोकादायक ठिकाणांची तातडीने पाहणी करून तेथे बॅरिकेड्स, रेडियम रिफ्लेक्टर, धोक्याचे फलक, पुरेशी प्रकाशव्यवस्था आणि सुरक्षित डायव्हर्शन उभारण्यात यावे. अर्धवट कामे तातडीने पूर्ण करावीत.
कामातील निष्काळजीपणामुळे अपघात झाल्याचे तपासात आढळल्यास जबाबदारी निश्चित करून संबंधित ठेकेदार आणि दोषी अधिकाऱ्यांवर नियमानुसार कठोर कारवाई करावी, अशी मागणी नागरिकांकडून होत आहे. पाच मिनिटांच्या पाहणीचे फोटो काढून प्रश्न सुटणार नाहीत. रस्त्यावर उतरा, काम पूर्ण करा आणि जनतेचा जीव वाचवा. कारण आता कोकणातील जनतेचा सवाल स्पष्ट आहे…
“आता आश्वासनांची डेडलाईन पुरे झाली; सुरक्षित रस्ता कधी मिळणार, ते सांगा!”
