( नवी दिल्ली )
नवविवाहित जोडप्यासाठी धावत्या ट्रेनमधील फर्स्ट एसी केबिनची फुले, फुगे आणि गुलाबाच्या पाकळ्यांनी ‘हनिमून सूट’प्रमाणे सजावट करण्यात आल्याचा व्हिडिओ सोशल मीडियावर प्रचंड व्हायरल झाला आहे. या प्रकरणाची गंभीर दखल घेत मध्य रेल्वे प्रशासनाने संबंधित मुख्य तिकीट निरीक्षक (Chief Ticket Inspector) यांना तात्काळ निलंबित केले असून, संपूर्ण घटनेची विभागीय चौकशी सुरू केली आहे.
ही घटना गाडी क्रमांक 11002 नंदिग्राम एक्सप्रेसमध्ये घडली. जालना स्थानकावरून प्रवास करणाऱ्या एका नवविवाहित जोडप्यासाठी फर्स्ट एसी केबिन खासगी डेकोरेशन एजन्सीमार्फत सजविण्यात आली होती. मात्र, रेल्वेची पूर्वपरवानगी न घेता डेकोरेटरला डब्यात प्रवेश देण्यात आल्याने हा प्रकार वादाच्या भोवऱ्यात सापडला.
फुले, फुगे आणि ‘I Love You’ संदेशाने सजली केबिन
व्हायरल झालेल्या व्हिडिओमध्ये फर्स्ट एसी केबिन पूर्णपणे हनिमून सूटप्रमाणे सजविल्याचे दिसते. प्रवेशद्वाराला सजावटीचे पडदे, छताला लाल आणि पांढरे फुगे, भिंतीवर “I Love You” असा संदेश, खिडक्यांवर फुलांच्या माळा, जमिनीवर गुलाबाच्या पाकळ्या आणि बर्थवरही आकर्षक फुलांची सजावट करण्यात आली होती. हा व्हिडिओ संबंधित डेकोरेशन एजन्सीनेच आपल्या सोशल मीडिया अकाउंटवर शेअर केला होता. त्यानंतर काही तासांतच तो मोठ्या प्रमाणात व्हायरल झाला आणि रेल्वे प्रशासनाच्या निदर्शनास आला.
रेल्वे प्रशासनाची तातडीने कारवाई
व्हिडिओ व्हायरल झाल्यानंतर मध्य रेल्वे प्रशासनाने त्वरित शिस्तभंगाची कारवाई करत संबंधित मुख्य तिकीट निरीक्षकाला निलंबित केले. तसेच या प्रकरणातील सर्व बाबींची सखोल विभागीय चौकशी करण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.
डेकोरेटरचा प्रवेश अनधिकृत
दक्षिण मध्य रेल्वेचे मुख्य जनसंपर्क अधिकारी ए. श्रीधर यांनी सांगितले की, जालना स्थानकावर सजावट करणाऱ्या व्यक्तीचा फर्स्ट एसी डब्यातील प्रवेश पूर्णपणे अनधिकृत होता. रेल्वेच्या सुरक्षा आणि कार्यपद्धतींचे उल्लंघन झाल्यामुळे हा प्रकार अत्यंत गंभीर मानला जात आहे. त्यांच्या माहितीनुसार, नवविवाहित जोडप्याने ऑनलाइन प्लॅटफॉर्मद्वारे खासगी डेकोरेटरशी संपर्क साधला होता. जोडपे छत्रपती संभाजीनगरहून जालना स्थानकावर येण्यापूर्वीच डेकोरेशन टीमने ट्रेनमध्ये प्रवेश करून केबिन सजवली होती. त्यानंतर जोडपे जालना स्थानकावरून ट्रेनमध्ये चढले.
प्रवाशांना रेल्वेच्या केबिनची सजावट करण्याची मुभा आहे का?
रेल्वे अधिकाऱ्यांनी यासंदर्भातील नियम स्पष्ट केले. अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, एखाद्या प्रवाशाने संपूर्ण कूप किंवा केबिन आरक्षित केले असल्यास, ती जागा त्याच्या खासगी वापरासाठी मानली जाते. त्यामुळे अशा प्रवाशांना त्यांच्या आनंदासाठी साधी सजावट करण्याची मुभा आहे. मात्र, यासाठी रेल्वेने काही कडक नियम व अटी घालून दिल्या आहेत.
सजावटीसाठीचे महत्त्वाचे नियम
- रेल्वेच्या मालमत्तेचे नुकसान होऊ नये: फुगे, फुले किंवा अन्य सजावटीचे साहित्य लावताना डब्याच्या भिंती, रंग, दिवे किंवा इतर कोणत्याही मालमत्तेचे नुकसान होता कामा नये.
- इतर प्रवाशांना त्रास होऊ नये: सजावटीमुळे सहप्रवाशांना कोणताही अडथळा किंवा गैरसोय होता कामा नये.
- धूम्रपान व ज्वलनशील वस्तूंवर बंदी: धावत्या रेल्वेत मेणबत्ती, काडीपेटी, फटाके किंवा इतर कोणतीही ज्वलनशील वस्तू वापरण्यास किंवा नेण्यास सक्त मनाई आहे.
- चित्रीकरणासाठी परवानगी आवश्यक: रेल्वे किंवा स्थानक परिसरात व्यावसायिक चित्रीकरण अथवा प्रचारात्मक व्हिडिओ शूट करण्यासाठी रेल्वेची लेखी परवानगी घेणे बंधनकारक आहे.
मुख्य तिकीट निरीक्षकांवर निलंबनाची कारवाई का झाली?
पूर्ण कूप आरक्षित केल्यानंतर सजावटीची मुभा असताना, ड्युटीवरील मुख्य तिकीट निरीक्षक (सीटीआय) गिरीश कुमार यांच्यावर निलंबनाची कारवाई का करण्यात आली? याबाबत रेल्वेच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांकडून कारवाईचे खरे कारण समोर आले. अधिकाऱ्यांनी स्पष्ट केले की, ही कारवाई सजावटीमुळे नव्हे, तर सुरक्षेतील गंभीर त्रुटीमुळे करण्यात आली.
कारवाईमागील प्रमुख कारणे
- बाहेरील डेकोरेटरची नियुक्ती: प्रवाशांनी स्वतः सजावट न करता जालना येथील ‘राहत डेकोरेटर’ला हे काम दिले होते.
- परवानगीशिवाय प्रवेश: डेकोरेटरचा कर्मचारी जालना स्थानकावर कोणतीही पूर्वपरवानगी न घेता फर्स्ट एसी डब्यात शिरला.
- सुरक्षेशी तडजोड: कोणत्याही बाहेरील व्यावसायिक व्यक्तीला परवानगीशिवाय रेल्वेच्या डब्यात प्रवेश देणे ही प्रवाशांच्या सुरक्षेच्या दृष्टीने गंभीर बाब मानली जाते.
डेकोरेटरविरुद्ध गुन्हा दाखल
रेल्वे प्रशासनाने अनधिकृत प्रवेश, तिकीटाशिवाय प्रवास आणि रेल्वे परिसरात नियमांचे उल्लंघन केल्याप्रकरणी संबंधित डेकोरेटरविरुद्ध रेल्वे कायद्यानुसार गुन्हा दाखल केला आहे. सध्या त्या व्यक्तीचा शोध घेण्यात येत असून, त्याचा जबाब नोंदवल्यानंतर पुढील कारवाई केली जाणार आहे. संपूर्ण प्रकरणाची सखोल चौकशी करण्यासाठी रेल्वेने उच्चस्तरीय विभागीय चौकशीचे आदेश दिले आहेत.
रेल्वे अधिकाऱ्यांच्या माहितीनुसार, या संपूर्ण प्रकरणाचा तपास सुरू असून, चौकशी अहवाल प्राप्त झाल्यानंतर दोषी आढळणाऱ्या सर्व संबंधितांवर नियमानुसार कठोर कारवाई करण्यात येईल. रेल्वेच्या सुरक्षा नियमांशी कोणतीही तडजोड केली जाणार नसल्याचे प्रशासनाने स्पष्ट केले आहे.

