उन्हाळा असो किंवा पावसाळा, शरीराला ताजेतवाने ठेवण्यासाठी नारळपाणी अनेकांची पहिली पसंती असते. नैसर्गिक पेय म्हणून नारळपाणी प्यायले जाते आणि बाजारातून नारळ खरेदी करताना अनेकजण एक चूक करतात. दिसायला मोठा आणि जड नारळ घेतला की त्यात पाणीही भरपूर असेल, असा सर्वसाधारण समज आहे. मात्र प्रत्यक्षात नारळाचा आकार मोठा आहे म्हणजे त्यामध्ये जास्त नारळपाणी असेलच असे नाही. नारळाची परिपक्वता, ताजेपणा, वजन आणि आतील द्रवाचे प्रमाण यासह अनेक बाबींवर त्यातील पाण्याचे प्रमाण अवलंबून असते.
त्यामुळे पुढच्या वेळी नारळपाण्यासाठी नारळ खरेदी करताना केवळ त्याचा आकार पाहून निर्णय घेऊ नका. नारळ हातात घेऊन त्याचे वजन जाणून घ्या, हलकेच हलवून आतील पाण्याची हालचाल जाणवते का ते पाहा आणि त्याच्या बाहेरील साल व देठाची स्थिती तपासा. विशेषतः कोवळा, हिरवा आणि ताजा नारळ नारळपाण्यासाठी अधिक योग्य मानला जातो. दुसरीकडे, खूप जुना किंवा अधिक परिपक्व झालेला नारळ बाहेरून व्यवस्थित दिसत असला तरी त्यातील पाण्याचे प्रमाण तुलनेने कमी असू शकते.
नारळ निवडताना वजनाला द्या प्राधान्य
बाजारात एकाच आकाराचे अनेक नारळ दिसले तर त्यापैकी दोन-तीन नारळ हातात घेऊन वजनाची तुलना करा. आकार साधारण सारखा असताना जो नारळ तुलनेने जड वाटतो, त्यात द्रवाचे प्रमाण चांगले असण्याची शक्यता असते. अर्थात, केवळ वजनावरून नारळात किती पाणी आहे हे अचूक सांगता येत नाही; मात्र नारळ निवडताना हा एक उपयुक्त प्राथमिक संकेत ठरू शकतो.
नारळ हलवून पाहा
नारळ हातात घेऊन हलकेच हलवल्यास त्याच्या आत असलेल्या पाण्याची हालचाल जाणवू शकते. नारळाच्या आत द्रव असल्यामुळे हलवल्यावर पाण्याचा आवाज किंवा हालचाल जाणवू शकते. हा नारळात द्रव असल्याचा एक संकेत आहे. मात्र आवाज किती मोठा आहे यावरून नारळात नेमके किती पाणी आहे, हे ठरवता येत नाही. नारळ खूप जोराने हलवण्याची गरज नाही. हातात धरून हलक्या हालचालीने त्यातील द्रवाची स्थिती जाणून घेण्याचा प्रयत्न करावा.
हिरवा आणि ताजा नारळ निवडा
नारळपाण्यासाठी साधारणपणे कोवळा, हिरवा आणि ताजा नारळ अधिक पसंत केला जातो. बाहेरून खूप सुकलेला, तपकिरी किंवा जुना दिसणारा नारळ नारळपाण्यासाठी नेहमीच चांगला पर्याय असेल असे नाही. नारळाची परिपक्वता वाढत गेल्यावर त्यातील पाण्याचे प्रमाण आणि आतील गराची स्थिती बदलत जाते. त्यामुळे नारळपाणी प्यायचे असल्यास विक्रेत्याकडे उपलब्ध असलेल्या ताज्या, हिरव्या नारळांमधून निवड करणे योग्य ठरते.
मोठा नारळ म्हणजे जास्त पाणी असे नाही
नारळ खरेदी करताना सर्वांत मोठा नारळ उचलण्याची सवय अनेकांना असते. मात्र आकार हा नारळातील पाण्याचे प्रमाण ठरवणारा एकमेव घटक नाही. मोठ्या आकाराचा नारळ अधिक परिपक्व असू शकतो आणि त्यामुळे त्यात अपेक्षेइतके पाणी नसेलही. त्यामुळे मोठ्या आकारापेक्षा वजन, ताजेपणा आणि नारळाच्या आतील पाण्याची हालचाल यांसारख्या संकेतांकडे अधिक लक्ष द्या. कमी किंवा अजिबात आवाज न आल्यास तो पाण्याने भरलेला असतो.
खूप हलका नारळ टाळा
समान आकाराच्या इतर नारळांच्या तुलनेत एखादा नारळ असामान्यपणे हलका वाटत असेल तर तो निवडणे टाळता येते. खूप हलके वजन हे नारळामध्ये द्रवाचे प्रमाण कमी असण्याचा संकेत असू शकतो. मात्र यालाही अंतिम नियम मानता येणार नाही. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, समान आकाराच्या नारळांची तुलना करून त्यातील तुलनेने जड आणि ताजा नारळ निवडणे अधिक योग्य ठरते. त्रिकोणी किंवा जास्त कोपरा असलेला नारळ टाळा. नेहमी गोलसर आकार निवडा. जर पाण्याचा खूप मोठा खळखळ आवाज आला, तर त्यात पाणी कमी व हवा जास्त असते.
देठाचा भागही तपासा
नारळाचा देठ असलेला भागही पाहणे महत्त्वाचे आहे. या भागावर अतिशय जास्त कोरडेपणा, काळेपणा, बुरशीसारखे डाग किंवा खराब झाल्याची स्पष्ट चिन्हे दिसत असतील तर असा नारळ घेणे टाळावे. नारळ बाहेरून स्वच्छ आणि ताजा दिसत असला तरी देठाच्या भागाची स्थिती खराब असल्यास त्याच्या ताजेपणाबाबत प्रश्न निर्माण होऊ शकतो. त्यामुळे नारळ निवडताना संपूर्ण बाहेरील भाग एकदा पाहणे चांगले. मोठ्या नारळात अनेकदा मलई जास्त असते आणि पाणी कमी असते. त्यामुळे नेहमी मध्यम आकाराचा नारळ निवडा. नारळाच्या वरच्या टोकाला जिथे देठ असतो तिथे बघा. जर तिथे खोल खड्डा असेल आणि आजूबाजूला हिरवा रंग असेल, तर तो नारळ ताजा आहे. मात्र, जर तिथे काळे डाग किंवा छिद्र दिसत असेल, तर तो नारळ आतून खराब किंवा सडलेला असू शकतो.
नारळपाणी किती असेल हे बाहेरून १०० टक्के कळते का?
नारळ हातात घेऊन त्याचा आकार, वजन किंवा आवाज पाहून त्यातील पाण्याचे अचूक प्रमाण निश्चित करता येत नाही. हे संकेत केवळ प्राथमिक अंदाजासाठी उपयोगी ठरतात. नारळाची जात, झाडाची अवस्था, परिपक्वता, हवामान आणि साठवणूक यांसारख्या विविध घटकांमुळे नारळातील पाण्याच्या प्रमाणात फरक पडू शकतो. म्हणूनच “हा नारळ नक्कीच भरपूर पाण्याचा आहे” असा दावा केवळ बाह्य स्वरूपावरून करता येत नाही. मात्र काही सोप्या गोष्टी तपासल्यास चांगला आणि ताजा नारळ निवडण्याची शक्यता नक्कीच वाढते.
नारळ कापल्यानंतर शक्यतो ताजे नारळपाणी लगेच प्यावे. उघडे ठेवलेले पेय बराच वेळ साठवून ठेवण्यापेक्षा ताजे सेवन करणे अधिक योग्य ठरते. नारळपाणी हे ताजेतवाने करणारे नैसर्गिक पेय असले तरी प्रत्येक व्यक्तीसाठी त्याचे सेवन किती योग्य आहे, हे तिच्या आरोग्यस्थितीवर अवलंबून असू शकते.
बाजारातून नारळ खरेदी करताना त्यामुळे पुढच्या वेळी फक्त “मोठा आहे की नाही” एवढेच पाहू नका. नारळ हातात घेऊन वजन तपासा, हलकेच हलवून आतील पाण्याची हालचाल जाणून घ्या, त्याचा हिरवा रंग आणि ताजेपणा पाहा, देठाचा भाग तपासा आणि असामान्यपणे हलका किंवा खराब दिसणारा नारळ टाळा. या साध्या गोष्टी लक्षात ठेवल्यास नारळपाण्यासाठी योग्य नारळ निवडण्याची शक्यता अधिक वाढू शकते.
