(खेड/ रत्नागिरी)
लोटे परशुराम येथील औद्योगिक वसाहतीत घडलेल्या भीषण रासायनिक स्फोटाने कामगार सुरक्षेच्या प्रश्नावर पुन्हा एकदा गंभीर प्रश्नचिन्ह उभे केले असून, डॉ. खान केमिकल कंपनी येथे गंभीर भाजलेल्या कामगारांपैकी आणखी एका कामगाराचा मंगळवारी रात्री मृत्यू झाला. नंदकिशोर राणे (४०, रा. दाभीळ, ता. खेड) यांनी उपचारादरम्यान अखेरची झुंज हरली, आणि या दुर्घटनेतील मृतांचा आकडा आता चारवर पोहोचला आहे.
६ मार्च रोजी दुपारी कंपनीत रासायनिक प्रक्रिया सुरू असताना रिऍक्टरचा झालेला स्फोट इतका भीषण होता की काही क्षणांतच आगीच्या ज्वाळांनी संपूर्ण परिसर वेढला. त्या वेळी कामावर असलेले अकरा कामगार भाजले गेले. गंभीर जखमी सहा कामगारांना National Burns Centre येथे हलविण्यात आले होते. उपचार सुरू असताना प्रथम सत्तर टक्के भाजलेले रघुनाथ खामकर यांचा मृत्यू झाला; त्यानंतर लातूर येथील असद खान यांची प्राणज्योत मालवली. सोमवारी सुजन दास (२९), मूळ बंगालमधील परंतु सध्या आवाशी येथे वास्तव्यास असलेल्या कामगाराचा मृत्यू झाला आणि त्यानंतर मंगळवारी नंदकिशोर राणे यांचाही दुर्दैवी अंत झाला. मिळालेल्या माहितीनुसार, उर्वरित दोन गंभीर जखमी कामगारांना पुढील उपचारांसाठी Masina Hospital येथे दाखल करण्यात आले आहे. त्यांच्या प्रकृतीबाबत अजूनही अनिश्चितता असल्याने नातेवाईकांमध्ये तीव्र चिंता कायम आहे.
नंदकिशोर राणे हे केवळ कामगार नव्हते, तर दाभीळ गावाच्या सामाजिक जीवनातील एक महत्त्वाचे व्यक्तिमत्त्व होते. मागील पाच वर्षे त्यांनी सरपंच म्हणून गावाचे नेतृत्व केले होते. त्यांच्या पश्चात आई-वडील, पत्नी, दोन मुली असा परिवार असून पत्नी गर्भवती असल्याने या दुःखद घटनेने कुटुंबावर दुहेरी आघात झाला आहे. या अपघातात गंभीर जखमी झालेला रणजीत राणे हा त्यांचा सख्खा भाऊ असल्याने कुटुंबीयांवरील मानसिक ताण अधिकच वाढला आहे.
राणे यांच्या मृत्यूची वार्ता गावात पोहोचताच दाभीळ परिसरात शोककळा पसरली. लागोपाठ चार कामगारांचे बळी गेल्याने औद्योगिक वसाहतीतील सुरक्षाव्यवस्थेवर संतप्त प्रश्न उपस्थित होत आहेत. औद्योगिक उत्पादनाच्या नफ्यापेक्षा कामगारांचे जीव अधिक मौल्यवान आहेत, याची जाणीव व्यवस्थापनाला कधी होणार, असा संतप्त सवाल आता परिसरातून विचारला जात आहे.
