(नवी दिल्ली)
आज मंगळवार, २७ जानेवारी २०२६ रोजी देशभरातील बँक कर्मचाऱ्यांनी एकदिवसीय संप पुकारला आहे. युनायटेड फोरम ऑफ बँक युनियन्स (UFBU) ने पाच दिवसांच्या कामाच्या आठवड्याच्या मागणीसाठी हा देशव्यापी बँक संप जाहीर केला असून, याचा सर्वाधिक फटका सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांच्या ग्राहकांना बसण्याची शक्यता आहे. या संपामुळे देशभरातील अनेक बँक शाखांमध्ये व्यवहार ठप्प होण्याची शक्यता आहे.
पाच दिवसांच्या कामाच्या आठवड्याची मागणी
UFBU अंतर्गत येणाऱ्या AIBEA, BEFI, INBEF, NOBW यांसारख्या प्रमुख बँक युनियन्सने सांगितले की, २०२४ मध्ये भारतीय बँक संघटना (IBA) सोबत झालेल्या वेतन करारात पाच दिवसांचा कामाचा आठवडा लागू करण्याचे मान्य झाले होते. करारानुसार प्रत्येक शनिवारी सुट्टी देण्याचे आश्वासन देण्यात आले होते, मात्र अद्याप त्याची अंमलबजावणी झालेली नाही. या विलंबाच्या निषेधार्थ आणि पाच दिवस काम, दोन दिवस सुट्टी ही पद्धत लागू करण्यासाठी हा एकदिवसीय बँक संप पुकारण्यात आला आहे.
सध्या काय नियम आहेत?
सध्या बँक कर्मचाऱ्यांना महिन्याच्या दुसऱ्या आणि चौथ्या शनिवारीच सुट्टी मिळते. उर्वरित शनिवारी बँका सुरू असतात, त्यामुळे अनेक आठवड्यांत कर्मचाऱ्यांना सहा दिवस काम करावे लागते.
युनियनचे स्पष्ट म्हणणे आहे की, पाच दिवसांचा कामाचा आठवडा लागू झाला तरी कामाचे एकूण तास कमी होणार नाहीत. कर्मचारी सोमवार ते शुक्रवार दररोज सुमारे ४० मिनिटे अतिरिक्त काम करण्यास तयार आहेत, जेणेकरून आठवड्याचे कामाचे तास कायम राहतील.
बँक संप कधी आणि किती काळ?
– बँक संप २६ जानेवारी २०२६ च्या मध्यरात्रीपासून सुरू
– २७ जानेवारी २०२६ च्या मध्यरात्रीपर्यंत संप
– शाखा स्तरावरील सेवा ठप्प होण्याची शक्यता
– रोख जमा व काढ, चेक क्लिअरन्स, ड्राफ्ट, कर्ज प्रक्रिया यावर परिणाम
ऑनलाइन बँकिंग, मोबाइल बँकिंग, UPI आणि ATM सेवा बहुतांश ठिकाणी सुरू राहण्याची शक्यता आहे. मात्र, काही ठिकाणी तांत्रिक अडचणी येऊ शकतात.
कोणत्या बँकांवर परिणाम होणार?
या संपात मुख्यतः सार्वजनिक क्षेत्रातील बँकांचा समावेश आहे. त्यामध्ये
– स्टेट बँक ऑफ इंडिया (SBI)
– पंजाब नॅशनल बँक (PNB)
– बँक ऑफ बडोदा
– बँक ऑफ इंडिया
– कॅनरा बँक
– इंडियन बँक
– युनियन बँक ऑफ इंडिया
– इतर PSU बँका
खासगी बँका जसे HDFC, ICICI, Axis या युनियनमध्ये नसल्याने बहुतांश ठिकाणी सुरू राहू शकतात. मात्र, काही शाखांमध्ये कर्मचारी सहभागी असल्यास अंशतः परिणाम होऊ शकतो.
सलग चार दिवस बँका बंद राहण्याची शक्यता
२५ जानेवारी (रविवार) आणि २६ जानेवारी (प्रजासत्ताक दिन) या आधीच सुट्ट्या असल्याने, २७ जानेवारीचा संप धरून अनेक ठिकाणी सलग चार दिवस बँकिंग सेवा ठप्प राहण्याची शक्यता आहे. काही भागांत ही अडचण पाच दिवसांपर्यंत जाण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
दरम्यान, विविध शहरांमध्ये बँक कर्मचाऱ्यांनी आंदोलन सुरू केले असून, मागण्या मान्य न झाल्यास आंदोलन अधिक तीव्र करण्याचा इशारा देण्यात आला आहे. या संपामुळे बँक कर्मचाऱ्यांचे काम–जीवन संतुलन आणि पाच दिवसांचा कामाचा आठवडा हा मुद्दा पुन्हा एकदा चर्चेच्या केंद्रस्थानी आला आहे.

