(राजापूर / तुषार पाचलकर)
राजापूर तालुक्यातील पाचल येथील कै. ज्ञा. म. नारकर वाचनालयात पद्मश्री डॉ. एस. आर. रंगनाथन यांच्या जयंतीनिमित्त राष्ट्रीय ग्रंथपाल दिन उत्साहपूर्ण वातावरणात साजरा करण्यात आला. वाचनसंस्कृतीची जोपासना, ग्रंथालयांचे महत्त्व आणि समाजाच्या ज्ञानवृद्धीत ग्रंथपालांची भूमिका अधोरेखित करण्याच्या उद्देशाने या कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते.
कार्यक्रमाच्या प्रारंभी वाचनालयाचे कार्यवाह विनायक खानविलकर यांनी उपस्थितांचे स्वागत केले. वाचनालयाचे ज्येष्ठ सभासद तथा खजिनदार शिरीष सक्रे यांच्या हस्ते पद्मश्री डॉ. एस. आर. रंगनाथन यांच्या प्रतिमेला पुष्पहार अर्पण करून अभिवादन करण्यात आले. यावेळी डॉ. रंगनाथन यांच्या ग्रंथालय क्षेत्रातील योगदानाचे स्मरण करण्यात आले.
यानंतर वाचनालयाचे ग्रंथपाल विठोबा चव्हाण यांनी राष्ट्रीय ग्रंथपाल दिनाबाबत सविस्तर माहिती दिली. भारतातील ग्रंथालय चळवळीला दिशा देण्यात डॉ. एस. आर. रंगनाथन यांचे योगदान अत्यंत महत्त्वाचे असल्याचे त्यांनी सांगितले. ग्रंथालय हे केवळ पुस्तके ठेवण्याचे ठिकाण नसून विद्यार्थी, शिक्षक, संशोधक आणि सर्वसामान्य वाचकांसाठी ज्ञानाचे महत्त्वपूर्ण केंद्र आहे. बदलत्या काळानुसार ग्रंथालयांच्या कार्यपद्धतीतही बदल होत असले तरी वाचनाची सवय आणि पुस्तकांशी असलेले नाते कायम ठेवणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
राष्ट्रीय ग्रंथपाल दिनाचे औचित्य साधून कै. ज्ञा. म. नारकर वाचनालयात पाच दिवसीय विशेष ग्रंथप्रदर्शनाचे आयोजन करण्यात आले आहे. या प्रदर्शनात विविध विषयांवरील पुस्तके वाचकांसाठी उपलब्ध करून देण्यात आली आहेत. विद्यार्थी, शिक्षक, स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणारे युवक तसेच साहित्य आणि विविध ज्ञानशाखांमध्ये रस असलेल्या वाचकांना या प्रदर्शनाचा लाभ घेता येणार आहे.
आजच्या डिजिटल युगात मोबाईल आणि इंटरनेटचा वापर मोठ्या प्रमाणात वाढला असला, तरी पुस्तक वाचनाचे महत्त्व कमी झालेले नाही. वाचनामुळे ज्ञानवृद्धीबरोबरच विचार करण्याची क्षमता, भाषिक कौशल्य, कल्पनाशक्ती आणि व्यक्तिमत्त्व विकासाला चालना मिळते. त्यामुळे तरुण पिढीने नियमितपणे ग्रंथालयाला भेट देऊन पुस्तकांचे वाचन करावे, असे आवाहन यावेळी करण्यात आले.
या पाच दिवसीय ग्रंथप्रदर्शनाचा विद्यार्थी, शिक्षक, पालक तसेच परिसरातील सर्व वाचकांनी मोठ्या संख्येने लाभ घ्यावा, असे आवाहन वाचनालयाचे कार्यवाह विनायक खानविलकर यांनी केले. वाचनालयाच्या माध्यमातून वाचनाची आवड निर्माण करण्यासाठी आणि वाचकांना विविध प्रकारचे साहित्य उपलब्ध करून देण्यासाठी भविष्यातही विविध उपक्रम राबविण्यात येणार असल्याचे त्यांनी सांगितले.
राष्ट्रीय ग्रंथपाल दिनानिमित्त वाचनालयाच्या विश्वस्त मंडळाच्या वतीने ग्रंथालयीन कर्मचाऱ्यांना शुभेच्छा देण्यात आल्या. वाचनालयाच्या उपक्रमांमध्ये सातत्याने सहकार्य करणाऱ्या विश्वस्त मंडळाचे आणि सभासदांचे यावेळी कौतुक करण्यात आले.
कार्यक्रमाला वाचनालयाचे कार्यवाह विनायक खानविलकर, ग्रंथपाल विठोबा चव्हाण, लिपिक सौ. काव्या प्रसाद सुतार यांच्यासह वाचनालयाशी संबंधित मान्यवर उपस्थित होते. कार्यक्रमाच्या यशस्वी आयोजनासाठी सर्वांनी सहकार्य केले. शेवटी लिपिक सौ. काव्या सुतार यांनी उपस्थितांचे तसेच विश्वस्त मंडळाचे आभार मानले.
राष्ट्रीय ग्रंथपाल दिनाच्या निमित्ताने आयोजित करण्यात आलेल्या या उपक्रमामुळे पाचल परिसरात वाचनसंस्कृतीला प्रोत्साहन मिळण्यास मदत होणार असून, पाच दिवसीय ग्रंथप्रदर्शनाला वाचकांचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त करण्यात येत आहे.
