(राजापूर / तुषार पाचलकर)
पाचल बौद्ध विकास मंडळाच्या वतीने अश्विन पौर्णिमा आणि वर्षावास समाप्तीनिमित्त पाचल येथील श्रावस्ती नगरमधील लुंबिनी बुद्ध विहारात विशेष कार्यक्रमाचे आयोजन करण्यात आले होते. या कार्यक्रमात आयु. प्रज्ञा पांगरीकर यांनी ‘अश्विन पौर्णिमेचे महत्त्व’ या विषयावर मार्गदर्शन केले. बुद्ध वंदना, धम्मविचार आणि वर्षावासाच्या समारोपाच्या निमित्ताने आयोजित या कार्यक्रमाला बौद्ध समाजातील मान्यवर, रमामाता महिला मंडळाच्या पदाधिकारी आणि धम्मप्रेमी नागरिक उपस्थित होते.
बौद्ध धम्मात अश्विन पौर्णिमेला विशेष महत्त्व आहे. या दिवसाचा संबंध अभिधम्म दिन, वर्षावास समाप्ती, प्रवरणा दिन आणि कठीण चिवरदान या परंपरांशी जोडला जातो. वर्षावासाच्या काळात भिक्खू संघ एका ठिकाणी राहून धम्माचा अभ्यास, चिंतन आणि साधना करतो. या कालावधीच्या समाप्तीवेळी प्रवरणा विधीला महत्त्व असते. आत्मपरीक्षण, शिस्त, परस्पर सहकार्य आणि धम्माचरण यांचा संदेश या परंपरांमधून मिळतो.
मार्गदर्शन करताना आयु. प्रज्ञा पांगरीकर यांनी अश्विन पौर्णिमेचे धार्मिक, सामाजिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व स्पष्ट केले. भगवान बुद्धांनी सांगितलेल्या धम्ममार्गाचे आचरण करणे, प्रज्ञा, शील आणि करुणा या मूल्यांचा स्वीकार करणे तसेच समाजात समता आणि बंधुभाव जोपासणे आवश्यक असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले. बौद्ध परंपरांचे जतन करून त्या पुढील पिढीपर्यंत पोहोचविण्याची जबाबदारी प्रत्येक धम्मबांधवाची असल्याचा संदेशही त्यांनी दिला.
अश्विन पौर्णिमेचे महत्त्व केवळ धार्मिक विधींपुरते मर्यादित नसून, या दिवसातून कृतज्ञता, आदर आणि सद्भावना जोपासण्याची प्रेरणा मिळते. धम्माची शिकवण देणाऱ्या गुरुजनांप्रती आदर व्यक्त करणे, समाजाच्या विकासासाठी योगदान देणाऱ्यांचे स्मरण करणे आणि परस्परांमध्ये सद्भावना राखणे या मूल्यांचे महत्त्वही या निमित्ताने अधोरेखित झाले. वर्षावासाच्या काळात झालेल्या धम्मचर्चा, उपासना आणि धार्मिक उपक्रमांच्या पार्श्वभूमीवर धम्माचरण अधिक दृढ करण्याची प्रेरणा उपस्थितांना मिळाली.
या कार्यक्रमाला पाचल बौद्ध विकास मंडळाचे अध्यक्ष सिद्धार्थ जाधव, सरचिटणीस गौतम पांगरीकर, खजिनदार नरेश पाचलकर, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर नागरी पतसंस्थेचे व्हाइस चेअरमन प्रकाश पांगरीकर, शैलेश जाधव आणि केशव जाधव आदी मान्यवर उपस्थित होते.
रमामाता महिला मंडळाच्या अध्यक्षा प्रीती जाधव, खजिनदार शैलजा जाधव आणि उपाध्यक्षा विशाखा पाचलकर यांच्यासह समीरा जाधव, शुभ्रा जाधव, स्वराली जाधव, प्रज्ञा जाधव आणि अन्य धम्मप्रेमी नागरिकांनीही कार्यक्रमाला उपस्थिती दर्शविली.
श्रावस्ती नगर, पाचल येथील लुंबिनी बुद्ध विहारात पार पडलेल्या या कार्यक्रमातून बौद्ध धम्मातील परंपरा, भगवान बुद्धांचे विचार आणि सामाजिक ऐक्य यांचा संदेश देण्यात आला. अशा उपक्रमांमुळे धम्माविषयी जागरूकता वाढण्यास आणि बौद्ध संस्कृती व परंपरा पुढील पिढीपर्यंत पोहोचविण्यास मदत होत असल्याची भावना यावेळी व्यक्त झाली.


