(रत्नागिरी / वार्ताहर)
गडकिल्ल्यांचा ऐतिहासिक वारसा जपण्यासोबतच त्यांचे संवर्धन, स्वच्छता आणि ऐतिहासिक वास्तूंबद्दलची सामाजिक बांधिलकी अधोरेखित करण्याच्या उद्देशाने गडकिल्ले संवर्धन प्रतिष्ठान, महाराष्ट्र राज्य – रत्नागिरी विभागाच्या वतीने किल्ले रत्नदुर्गावर दसरा गडपूजन व शस्त्रपूजन सोहळा उत्साहात पार पडला. किल्ल्याच्या महादरवाजा परिसरातील हनुमान मंदिर येथे पारंपरिक पद्धतीने हा सोहळा साजरा करण्यात आला.
‘आधी तोरण गडाला, मग घराला!’ या प्रेरणादायी संकल्पनेतून आयोजित करण्यात आलेल्या या उपक्रमाला प्रतिष्ठानच्या मावळे आणि रणरागिणींचा उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळाला. दसऱ्याच्या शुभमुहूर्तावर प्रथम गडाचे पूजन करून ऐतिहासिक वारशाप्रती कृतज्ञता व्यक्त करणे आणि त्यानंतर घरात सण साजरा करणे, हा या उपक्रमामागील मुख्य उद्देश होता.
सोहळ्याच्या निमित्ताने मावळे आणि रणरागिणींनी एकत्र येत किल्ले रत्नदुर्गाच्या महादरवाजा परिसराची स्वच्छता केली. त्यानंतर ऐतिहासिक महादरवाजाला भव्य तोरण बांधून परिसराला सणासुदीचे आणि मंगलमय स्वरूप देण्यात आले. पारंपरिक पद्धतीने गडपूजन व शस्त्रपूजन करून दसरा उत्सव साजरा करण्यात आला. प्रत्यक्ष कृतीतून गड-किल्ल्यांची स्वच्छता आणि संवर्धन करण्याचा संदेश या उपक्रमातून देण्यात आला.
या कार्यक्रमाला जिजाऊ संस्थेचे अध्यक्ष ॲड. मांडवकर आणि त्यांचे सहकारी प्रमुख उपस्थित होते. त्यांनी सोहळ्यात सहभागी होत उपक्रमाची शोभा वाढवली. मावळे आणि रणरागिणींच्या एकजुटीने व उत्साहपूर्ण सहभागामुळे परिसरात शिवकालीन परंपरेविषयी आणि ऐतिहासिक वारशाविषयी अभिमानाची भावना निर्माण झाली.
गड-किल्ले हे महाराष्ट्राच्या शौर्याचे, स्वाभिमानाचे आणि अस्मितेचे प्रतीक आहेत. या ऐतिहासिक वास्तूंचे जतन करणे, त्यांची स्वच्छता राखणे आणि त्यांचा इतिहास पुढील पिढीपर्यंत पोहोचवणे ही प्रत्येकाची जबाबदारी आहे. याच उद्देशाने गडकिल्ले संवर्धन प्रतिष्ठानच्या वतीने सातत्याने संवर्धनात्मक आणि जनजागृतीपर उपक्रम राबवले जात आहेत.
दसऱ्यानिमित्त आयोजित गडपूजन व शस्त्रपूजन सोहळ्याने ऐतिहासिक वारशाचे स्मरण करून देतानाच गडसंवर्धनाची जबाबदारी प्रत्यक्ष कृतीतून अधोरेखित केली. ‘आधी तोरण गडाला, मग घराला!’ या संकल्पनेतून गडांविषयीची निष्ठा, संस्कृतीचे जतन आणि ऐतिहासिक वारशाच्या संवर्धनाची भावना अधिक दृढ करण्याचा प्रेरणादायी संदेश या उपक्रमातून देण्यात आला.
